Yuspun yuspakara aka Aymar Internet Utaru sart'añatamata. Nayra 1994 maraniw aka Aymar WWW-laphinak qalltatapax. Ukatpachanstixa, taqikun jaqiw sart'apxix aka Aymar Utaru. Niya jukpach uka sart'irinakastixa, wasa markanak tuqinipxiwa. Ukataw niya q'al Aymar Ut WWW-laphinakaxa; kastillanut, inklisat qillqantataskix. Jichhsatixa, uka yaqha markan sart'irinakastixa, jiwas arusas, jiwas lurawisanaks, nayrapach achachilanakasan lurawipas, mä isk'itaks unt'apxiwa.

Ukhamarakisti, jiwasat jaq sart'irinakax, mä payanakakis, utjawarakiwa. Ukatstix jiwas masinakasti, parlañ mayakiw yatipxirjamawa. Janjamaw aymaran qillqantaña, ullantaña yatjirjamapxkiti. Ukataw wali ch'amachayasipxta aka aymar arus qillqata (alfabeto) tuqiru.

Ukjamarakistixa, aru isturirinakaxa (linguistas), q'alpacha jiwas aymar arusax chhaqtaspaw sasipxiw, sarakisa. Uka aymar aru chhaqañapax, jiwasanak jan arsuñ parlañ munañ layku, siwa. Ukjamapunjamarakisa, niya taqpach marka utjir masinakastixa, janjamaw wawanakaparux aymar arusax yatichasipkiti. Ukatsixa aka Internet Aymar Ut chiqanstix, aymar arusat jakatataptaña layku walpuni ch'amacht'ayasiptawa.

Ukataw, munat jilatanaka kullakanaka, aka laphinnakanstix aymar qillqatkamakiw jakiñani. Jichhapachastixa mä qhawqha laphinaka utjixa. K'achat k'achatakixa allux WWW-laphinakampi phuqhantañanixa. Ukatstixa, kumputadur achakump(mouse) k'ipilljañani ukawjanaka chiqaru.

Aymar Arusa

Aymara aru arst'añaxa jiwasanakankaskiwa. Arusaxa ch'amani, muxsa, thurunchata, qhipanakaxa yatiqata, yatxatata. Qillqañatakisti utjaraki kunaymana amtanaka, ukanakasti, jichhakamasa niyawa kimsatunka jila. Qillqatasti, juk'aki Qillqañaxa yatintaña, ukatakisti yatiña ullaña-liyiña. Ukhamaraki yatiqaña qillqaña. Qillqaña yatiqañaxa janiwa ch'amakiti. Munasinxa kunasa lurasikiwa.

Ukatakisti, yatiqañataki, qillqañani arusata: amuyt'awinakasa, yatiyiwinaka, uñjatanakasa, amtawinakasa. Qillqata apayañani masinakasaru, jilanakasaru, kullakanakasaru, phamilyaru; ukhamaraki tantachawinakasan jaqinakaru. Yatintaña, ukatxa qillqsuñaniwa jakawisxata, lup'iwisxata, yaqhanakampi.

Román Crespo